Volg de fysieke stromen
Het CBS brengt in kaart welke materialen de Nederlandse economie binnenkomen, verlaten en binnen die economie worden gebruikt. De materiaalstroomrekeningen bevatten binnenlandse winning, invoer en uitvoer. Ze onderscheiden biomassa, metalen, mineralen en fossiele energiedragers. Daarbij tellen zowel grondstoffen als halffabricaten en eindproducten mee.
De directe materiaalconsumptie volgt uit winning plus invoer min uitvoer. De Materiaalmonitor laat daarnaast stromen tussen bedrijfstakken zien, waaronder gerecycled materiaal en afval. Het gaat om fysieke hoeveelheden. Daardoor kun je bijvoorbeeld onderzoeken waar materialen worden ingezet, zonder een hogere verkoopprijs meteen voor een grotere materiaalstroom aan te zien.
Kijk ook buiten de landsgrens
Een grensoverschrijdende materiaalstroom vertelt nog niet hoeveel grondstoffen elders nodig waren om een ingevoerd product te maken. Daarvoor biedt de grondstofvoetafdruk een aanvullende blik. De consumptievoetafdruk verbindt de Nederlandse vraag aan de wereldwijde gevolgen daarvan. De impact kan dus ontstaan buiten de plek waar het uiteindelijke product wordt gekocht.
Het CBS onderscheidt ook een productievoetafdruk. Die omvat de impact van Nederlandse productie voor zowel binnenlandse consumptie als uitvoer. Daarom zijn productie en consumptie geen uitwisselbare begrippen. Vermeld bij een vergelijking steeds welke voetafdruk bedoeld wordt. Ook grondstoffengebruik, broeikasgasuitstoot en landgebruik hebben elk hun eigen maatstaf.
Meet ook hoe verandering ontstaat
Een circulaire economie omvat meer dan tonnen materiaal. Het PBL onderzoekt ook de processen die verandering mogelijk maken, zoals kennisontwikkeling, ondernemerschap en het ontstaan van markten. Daarvoor gebruikt het kwalitatieve én kwantitatieve indicatoren. Zo kunnen materiaalcijfers worden aangevuld met informatie over wat nieuwe werkwijzen helpt of belemmert.
Het PBL noemt die indicatoren nadrukkelijk onvolledig en nog in ontwikkeling. Lees een monitor daarom als een verzameling invalshoeken. Let op het meetjaar, de gebruikte definitie en wat buiten beeld blijft. Een verandering in één cijfer is aanleiding om verder te kijken naar de achterliggende stromen en ontwikkelingen.
Controleer de achtergrond
Bronnen en verantwoording
De broncontrole geldt voor deze versie. Regels, registers en externe publicaties kunnen veranderen. De verwijzingen geven toegang tot de oorspronkelijke informatie en betekenen geen samenwerking met of goedkeuring door de genoemde organisaties.
Een correctie doorgeven