01

Materialen hebben een voorgeschiedenis

Een gebouw veroorzaakt al milieueffecten voordat iemand er de verwarming aanzet. Grondstoffen worden gewonnen, bouwproducten gemaakt en materialen vervoerd. De bijbehorende energie en emissies horen bij de materiaalgebonden impact. Later komen daar effecten van onderhoud, vervanging en verwerking na de gebruiksduur bij.

Het Europees Milieuagentschap bekijkt daarom de hele levenscyclus. Daarbij verschilt de impact per fase. Ook twee producten met dezelfde naam kunnen anders uitpakken door hun productieproces, energiebron of vervoer. Een vergelijking wordt pas zinvol wanneer de materialen in het gebouw dezelfde functie en vergelijkbare prestaties leveren.

02

Gebruik vraagt een andere berekening

Tijdens het gebruik vraagt een gebouw energie voor bijvoorbeeld verwarming, koeling en ventilatie. De Nederlandse BENG-indicatoren bekijken de energiebehoefte, het primaire fossiele energiegebruik en het aandeel hernieuwbare energie. Ze leggen daarmee verschillende kanten van de energieprestatie vast. Een enkele uitkomst vertelt nog niet hoe alle gebruikte bouwmaterialen zijn geproduceerd.

Volgens RVO hangt de energiebehoefte onder meer samen met isolatie, kierdichting, glas, gebouwvorm en ligging. Het primaire fossiele energiegebruik houdt ook rekening met installaties en systeemverliezen. Het onderscheid helpt een ontwerpgesprek: gaat een maatregel over minder warmteverlies, efficiëntere installaties of een andere energievoorziening?

03

Beoordeel de samenhang

De milieuprestatie van gebouwen, afgekort MPG, kijkt naar de milieubelasting van de toegepaste materialen over de levenscyclus. Daarbij tellen ook installatieonderdelen en vervangingen mee. De berekening gebruikt productgegevens en hoeveelheden. De beoordeling gaat dus over het bouwwerk als geheel; een gunstige eigenschap van één materiaal bepaalt niet de volledige uitkomst.

RVO wijst erop dat energiebesparende maatregelen extra materiaal kunnen vragen. Bekijk materiaalimpact en energieprestatie daarom samen. Vraag welke onderdelen zijn meegerekend, welke levensduur is aangenomen en hoe vervangingen zijn verwerkt. Met zulke uitgangspunten wordt een vergelijking controleerbaar en kun je zien waar een ontwerp daadwerkelijk verschil maakt.

Bronnen bij dit onderdeelRVO: milieuprestatie gebouwen

Controleer de achtergrond

Bronnen en verantwoording

  1. Europees Milieuagentschap: levenscyclus van gebouwen
  2. RVO: energieprestatie-indicatoren BENG
  3. RVO: milieuprestatie gebouwen

De broncontrole geldt voor deze versie. Regels, registers en externe publicaties kunnen veranderen. De verwijzingen geven toegang tot de oorspronkelijke informatie en betekenen geen samenwerking met of goedkeuring door de genoemde organisaties.

Een correctie doorgeven